Hà Nội đầu tư gần 5.600 tỉ đồng xây 10 công trình chống ngập khẩn cấp

 Hà Nội đầu tư gần 5.600 tỉ đồng xây 10 công trình chống ngập khẩn cấp. Ảnh: Khánh An

Mùa mưa, lũ năm 2025, Hà Nội ghi nhận hàng loạt điểm úng ngập cục bộ, có thời điểm nhiều tuyến đường giao thông bị tê liệt, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống sinh hoạt của người dân.

Thống kê, trong đợt mưa lớn từ ngày 25 đến 27.8.2025, lượng mưa đo được lên tới khoảng 350mm. Tại khu vực Phùng Hưng - Bát Đàn - Đường Thành - Nhà Hỏa, mực nước ngập phổ biến từ 0,6 - 0,8m, thời gian ngập kéo dài khoảng 4 giờ.

Các giải pháp chống ngập cho thấy, với kịch bản mưa tương tự (mưa đỉnh khoảng 43mm), khu vực nêu trên sẽ không còn xảy ra ngập úng khi các bể điều tiết ngầm được đưa vào vận hành. Với dung tích tính toán, bể ngầm có khả năng chứa toàn bộ lượng nước mưa trên mặt đường tại các điểm ngập, qua đó giảm áp lực cho hệ thống thoát nước đô thị hiện hữu.

Sau khi mưa kết thúc, khi mực nước trong các tuyến cống chính hạ thấp và điều kiện thoát nước được bảo đảm, hoặc trước thời điểm dự báo xuất hiện đợt mưa tiếp theo, nước trong bể điều tiết sẽ được bơm cưỡng bức ra hệ thống thoát nước chung trong vòng khoảng 4 giờ. Quá trình xả nước được kiểm soát chặt chẽ nhằm tránh gây quá tải cho hệ thống cống hạ lưu.

Nhằm giải quyết tình trạng ngập úng kéo dài mỗi khi mưa lớn, Sở Xây dựng Hà Nội đã tham mưu UBND TP Hà Nội ban hành quyết định đầu tư xây dựng 10 công trình chống ngập khẩn cấp, với tổng mức đầu tư dự kiến gần 5.600 tỉ đồng.

Trước đề xuất này, UBND TP Hà Nội yêu cầu các đơn vị liên quan ưu tiên bố trí nguồn lực, rút ngắn thủ tục đầu tư, bảo đảm các hạng mục chính của 10 dự án cơ bản hoàn thành trước mùa mưa bão năm 2026.

Qua rà soát, TP Hà Nội xác định nguyên nhân ngập úng xuất phát từ việc hệ thống thoát nước và các công trình đầu mối tiêu nước thiếu đồng bộ, nhiều dự án chậm tiến độ; các nguồn tiêu và trạm bơm đầu mối được đầu tư rất chậm; việc xây dựng các hồ điều hòa trên địa bàn cũng chưa đồng bộ.

Do đó, việc đầu tư 10 dự án chống ngập khẩn cấp được xác định là nhiệm vụ cấp bách của Thủ đô trước mùa mưa bão năm 2026, kỳ vọng từng bước khắc phục tình trạng ngập úng cục bộ kéo dài nhiều năm qua.

Trao đổi với phóng viên Báo Lao Động, ông Nguyễn Đức Hưng - Giám đốc Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật TP Hà Nội (Sở Xây dựng Hà Nội) cho biết, đơn vị đã hoàn thiện báo cáo khả thi phương án xây dựng hai bể ngầm điều tiết nước mưa chống ngập úng.

Theo ông Hưng, bể điều tiết ngầm khu vực Đường Thành - Bát Đàn - Nhà Hỏa được xây dựng nhằm lưu giữ nước mưa, xử lý các điểm ngập, góp phần giảm tải cho hệ thống thoát nước hiện có.

Trong khi đó, bể ngầm tại khu vực Long Biên dự kiến được xây dựng trên khu đất trống tại dốc Cầu Đuống, xã Phù Đổng. Đây là khu vực có mật độ giao thông lớn, đồng thời có tuyến đường sắt Hà Nội - Lạng Sơn chạy qua.

Tuyến đường Thiên Đức hiện có vỉa hè, rãnh thu nước và hệ thống hố ga dọc hai bên, đấu nối vào rãnh ngầm và thoát ra sông Thiên Đức. Tuy nhiên, khu vực này vẫn thường xuyên bị ngập trong mùa mưa do đoạn gầm chui đường sắt có cao độ thấp, là điểm tụ nước của dốc Cầu Đuống và dốc Hà Huy Tập.

Khi xảy ra mưa lớn, lượng nước dồn về vượt quá khả năng tiêu thoát của hệ thống hiện trạng, gây ngập úng kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến nút giao thông dốc Cầu Đuống và đời sống người dân.

Phương án được đề xuất là xây dựng bể ngầm dung tích khoảng 1.800m³, thu toàn bộ nước bề mặt đường Thiên Đức. Bể được xây dựng bằng bê tông cốt thép, dẫn nước từ các cống hộp và lắp đặt cửa phai điều tiết mực nước. Đồng thời, hai bơm chìm với tổng công suất nâng cấp đạt 1.000m³/giờ sẽ được lắp đặt, đáp ứng yêu cầu thoát nước khẩn cấp. Tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 6,7 tỉ đồng.

Hạng mục này nằm trong dự án xây dựng, lắp đặt bổ sung một số trạm bơm hồ, bể điều tiết và hệ thống đường ống thoát nước lưu vực Tô Lịch - Tả Nhuệ, đã được trình HĐND TP Hà Nội vào tháng 12.2025.

Theo báo cáo, bể ngầm thứ hai dự kiến được xây dựng tại khu đất trống trước chợ Hàng Da - khu vực đầu mối giao thông quan trọng, nơi giao cắt của nhiều tuyến phố như Đường Thành, Hàng Da, Ngõ Trạm, Nguyễn Văn Tố và Hàng Điếu. Tại vị trí trung tâm hiện có vòng xuyến phân làn giao thông.

Khu vực này cũng tập trung nhiều hệ thống hạ tầng kỹ thuật quan trọng như điện lực, viễn thông, cấp nước và các công trình ngầm khác. Hệ thống thoát nước hiện trạng thuộc hai lưu vực chính của Hà Nội là lưu vực sông Kim Ngưu và sông Tô Lịch.

Bể ngầm khu vực chợ Hàng Da được thiết kế với dung tích khoảng 2.500m³, kết cấu bê tông cốt thép, lắp đặt trạm bơm điều tiết với công suất mỗi bơm 0,09m³/giây, cùng các hạng mục phụ trợ như hệ thống cống đấu nối và cửa phai điều tiết. Tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 18,2 tỉ đồng.